Sprzedaż nieruchomości, wynajem mieszkania, czy oddanie nowego obiektu do użytku – treść ustawy o charakterystyce energetycznej budynków jasno określa sytuacje, w których trzeba sporządzić świadectwo energetyczne. Jednak niektóre z budynków są zwolnione z tego obowiązku.
Kto musi mieć świadectwo energetyczne?
Sporządzenie świadectwa charakterystyki energetycznej jest obowiązkowe przy sprzedaży, wynajmie lub dzierżawie w przypadku budynków niemieszkalnych i mieszkalnych. Dotyczy to zarówno nowych, jak i starszych budynków.
Konieczność uzyskania świadectwa dla swojej nieruchomości powstaje w momencie planowanej transakcji: sprzedaży, wynajmu, dzierżawy. W takiej sytuacji uzyskanie świadectwa energetycznego może być nieco bardziej skomplikowane, ale wciąż możliwe i przede wszystkim obowiązkowe.
Certyfikator energetyczny będzie musiał wykonać dodatkowe badania i pomiary np. izolacji, czy instalacji grzewczej. Konieczna może być też wizja lokalna. Warto też wiedzieć, że właściciel ma obowiązek przekazać certyfikat energetyczny nabywcy w momencie sporządzania aktu notarialnego na podstawie umowy sprzedaży lub najemcy przy podpisaniu umowy najmu. Brak dokumentu przy przypadku zbycia może skutkować konsekwencjami.
Braki w dokumentacji mogą być uzupełnione również poprzez wywiad z właścicielem. W takiej sytuacji zostanie on poproszony o podanie informacji na temat historii budynku, przeprowadzonych modernizacji, czy rodzaju używanej instalacji cieplnej, jeśli tylko je posiada.
Audytor może też spróbować uzyskać informacje, konsultując się z lokalnymi instytucjami. Może to być urząd gminy czy archiwum, aby uzyskać dostęp do dokumentów budowlanych lub innych informacji dotyczących budynku.
Jeśli to nie rozwiąże problemu z brakiem dokumentacji, specjalista może dokonać eksperckiej oceny stanu technicznego budynku, uwzględniając cechy konstrukcyjne, a także materiały używane przy budowie.
Kiedy nie trzeba świadectwa charakterystyki energetycznej?
Nie każdy ma obowiązek posiadania świadectwa charakterystyki energetycznej. Istnieje kilka wyjątków.
- Zwolnieni są właściciele domów jednorodzinnych, części budynku lub lokalu mieszkalnego, z których właściciele korzystają na własny użytek, tj. w których osobiście mieszkają.
- Świadectwa energetycznego nie muszą mieć również właściciele budynków gospodarczych niewyposażonych w instalacje grzewcze, chłodzące i bez dostępu do ciepłej wody użytkowej.
Mimo to warto sporządzić ten dokument, by określić orientacyjne roczne zapotrzebowanie na energię. Charakterystyka energetyczna budynku może wpłynąć na zwiększanie świadomości społecznej na temat oszczędności energii i skłonić właścicieli nieruchomości do przeprowadzania prac termomodernizacyjnych. Koszt takich inwestycji może się szybko zwrócić w postaci mniejszych opłat za energię.
Dla jakich budynków świadectwo energetyczne nie jest wymagane?
Niektóre budynki są zwolnione z obowiązku sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej. Dotyczy to np.:
- budynków wolnostojących o powierzchni użytkowej mniejszej niż 50 m2,
- budynków podlegających ochronie na podstawie przepisów o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami,
- obiektów będących miejscem kultu oraz przeznaczonych do działalności religijnej,
- budynków przemysłowych oraz gospodarczych niewyposażonych w instalacje zużywające energię – z wyłączeniem instalacji oświetlenia wbudowanego,
- mieszkalnych budynków przeznaczonych do użytkowania nie dłużej niż 4 miesiące w roku (tzw. domy letniskowe),
- gospodarstw rolnych, w których roczne obliczeniowe zapotrzebowanie na nieodnawialną energię pierwotną(wskaźnik EP) nie przekracza 50 kWh/m2/rok.
Kto wystawia świadectwo charakterystyki energetycznej?
Nie każdy może wystawić świadectwo charakterystyki energetycznej budynku. Legalnie mogą je wykonywać tylko te osoby, które posiadają wpis do wykazu osób uprawnionych do sporządzania charakterystyki energetycznej.
Każdy może sprawdzić, czy dany specjalista oferujący usługi sporządzania świadectw charakterystyki energetycznej figuruje w wyżej wspomnianym rejestrze. Wystarczy wejść na stronę Ministerstwa Rozwoju i Technologii i odszukać rejestr lub kliknąć tutaj.
Żeby zostać wpisanym do wykazu, trzeba posiadać specjalne uprawnienia budowlane lub ukończyć studia wyższe, których program obejmował tematy świadectw charakterystyki energetycznej, audytów energetycznych, energooszczędnego budownictwa, a także odnawialnych źródeł energii.
Przed zleceniem wykonania dokumentu warto zweryfikować, czy dana osoba posiada stosowne uprawnienia, by mieć pewność, że otrzymane świadectwo charakterystyki energetycznej będzie ważne.
Należy skontaktować się z certyfikowanym specjalistą lub firmą taką jak na przykład KlasaBudynku, która przeprowadzi odpowiednie badania i analizy dotyczące efektywności energetycznej budynku, a następnie sporządzi pełnoprawny dokument.
Czy świadectwo energetyczne jest obowiązkowe po zakończeniu budowy?
Wiele osób zastanawia się, w którym momencie procesu inwestycyjnego pojawia się konieczność sporządzenia dokumentacji. Zgodnie z przepisami, uzyskanie świadectwa charakterystyki energetycznej jest niezbędne przy zakończeniu budowy obiektu budowlanego. Dokument ten stanowi obowiązkowy załącznik do zawiadomienia o zakończeniu budowy lub do wniosku o udzielenie pozwolenia na użytkowanie.
Obowiązek ten dotyczy przede wszystkim inwestorów indywidualnych wznoszących domy jednorodzinne oraz deweloperów. Bez dopełnienia tej formalności przed faktycznym użytkowaniem budynku, inwestor może narazić się na opóźnienia w procedurach administracyjnych i brak zgody na zamieszkanie.
Świadectwo energetyczne a spółdzielcze prawa do lokalu – kto ma obowiązek?
Nowelizacja przepisów doprecyzowała obowiązki osób posiadających ograniczone prawa rzeczowe. Obecnie obowiązek sporządzenia świadectwa dotyczy również sytuacji, gdy osobie przysługuje spółdzielcze lokatorskie prawo lub przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu.
Jeżeli właściciel planuje zbycie takiego prawa lub jego wynajem, musi legitymować się ważnym dokumentem. Choć wiele osób wykorzystuje lokal wyłącznie na własny użytek i wtedy dokument nie jest im potrzebny „do szuflady”, to w momencie komercjalizacji lokalu mieszkalnego, własnościowe prawo obliguje ich do przedstawienia charakterystyki energetycznej drugiej stronie transakcji.
Jakie informacje zawiera świadectwo energetyczne i co oznaczają wskaźniki?
Wielu użytkowników pyta, jakie konkretnie informacje zawiera świadectwo energetyczne. Jest to dokument techniczny, który określa efektywność energetyczną nieruchomości za pomocą kilku kluczowych parametrów. Najważniejszym z nich jest roczne zapotrzebowanie na energię użytkową, końcową oraz wspomnianą wcześniej nieodnawialną energię pierwotną.
Charakterystyka energetyczna budynku uwzględnia zużycie energii na:
- potrzeby ogrzewania i wentylacji,
- przygotowanie ciepłej wody użytkowej,
- chłodzenie (klimatyzację),
- oświetlenie wbudowane (w budynkach niemieszkalnych).
Dzięki tym danym potencjalny nabywca może realnie ocenić przyszłe zużycie energii i koszty eksploatacji. Świadectwo charakterystyki jest ważne przez 10 lat, o ile w budynku nie przeprowadzono modernizacji zmieniającej jego parametry cieplne.
Czy potrzebna jest wizja lokalna?
Wizja lokalna umożliwia uzyskanie dokładnych danych do obliczenia wskaźników zużycia energii w danym budynku. W trakcie wizji lokalnej audytor może uzyskać informacje o szczegółach dotyczących izolacji termicznej, rodzaju używanych okien, systemu grzewczego, oraz innych elementów mających wpływ na zużycie energii.
Jednak przy sporządzaniu świadectw charakterystyki energetycznej budynków nie ma obowiązku przeprowadzania wizji lokalnej, dlatego audytorzy z KlasaBudynku zazwyczaj nie dokonują oględzin lokalu. Wystarczy dostarczyć wszystkie wymagane dokumenty drogą elektroniczną. Wizję lokalną przeprowadza się tylko w szczególnych przypadkach, jeśli wystąpi taka potrzeba.
Co dokładnie zawiera ustawa nakazująca wykonanie świadectwa energetycznego?
To właśnie w ustawie szczegółowo przedstawiono, dla których budynków nie jest wymagana charakterystyka energetyczna. Co jeszcze znajduje się w tym akcie prawnym?
Z treści Ustawy dowiadujemy się również kto i w jakich sytuacjach ma obowiązek sporządzania świadectwa charakterystyki energetycznej budynku. Dokument ten musi posiadać właściciel lub zarządca budynku, inwestor, czy osoba, której przysługuje spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu lub przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo.
Dotyczy to sytuacji, w której chce sprzedać lub wynająć nieruchomość – świadectwo energetyczne budynku należy przedstawić nabywcy lub najemcy w momencie zawierania umowy.
Ustawa reguluje też formę przekazania świadectwa charakterystyki energetycznej budynku. Do 28 kwietnia 2023 dopuszczalna była tylko wersja papierowa, jednak po nowelizacji ustawy uznawana jest też wersja elektroniczna tego dokumentu.
Ważne, żeby świadectwo energetyczne w wersji cyfrowej było poświadczone elektronicznym podpisem kwalifikowanym osoby sporządzającej i posiadało numer wygenerowany w centralnym rejestrze charakterystyki energetycznej budynków.
Co jeszcze zawiera Ustawa o charakterystyce energetycznej budynków?
- Zasady sporządzenia świadectwa charakterystyki energetycznej,
- Zasady przeprowadzania kontroli systemu ogrzewania i klimatyzacji,
- Informacje na temat centralnego rejestru charakterystyki energetycznej budynków,
- Informacje o tym, jak długo od momentu sporządzanie ważna jest charakterystyka energetyczna,
- Informacje na temat krajowego planu działania w celu zwiększenia liczby budynków, które mają niskie zużycie energii.
Najczęściej zadawane pytania
Nie. Jeżeli właściciel korzysta z domu jednorodzinnego wyłącznie na własny użytek, co do zasady nie ma obowiązku posiadania świadectwa tylko „do szuflady”. Obowiązek pojawia się przede wszystkim wtedy, gdy nieruchomość ma być sprzedana, wynajęta albo oddana do użytkowania po zakończeniu budowy.
Nie w każdej sytuacji. Sam fakt mieszkania w lokalu nie oznacza jeszcze obowiązku sporządzenia dokumentu. Świadectwo staje się potrzebne przede wszystkim przy sprzedaży, najmie albo w innych przypadkach wskazanych w ustawie.
Tak. Przy zawieraniu umowy najmu właściciel powinien przekazać najemcy świadectwo charakterystyki energetycznej. To samo dotyczy sprzedaży – dokument należy przekazać nabywcy.
Tak. Obecnie dopuszczalna jest nie tylko forma papierowa, ale także elektroniczna. Wersja cyfrowa powinna być opatrzona kwalifikowanym podpisem elektronicznym osoby uprawnionej i posiadać numer nadany w centralnym rejestrze.
Zwykle nie. Zasadniczo świadectwo sporządza się dla budynków albo części budynków wyposażonych w instalację ogrzewania lub chłodzenia. Dlatego obiekty gospodarcze czy przemysłowe pozbawione takich instalacji często są wyłączone z tego obowiązku
Wykonanie strony: rodin.pl
